طبق گزارش ميزان (۳۱ فروردین ۱۴۰۵ / ۲۰ آوریل ۲۰۲۶)، انتقال اورانیوم غنیشده ایران به آمریکا در جریان مذاکرات اخیر مطرح شده اما مقامات ایرانی آن را صراحتاً رد کردهاند. در حالی که دونالد ترامپ مدعی انتقال ذخایر اورانیوم غنیشده به ایالات متحده شده، سخنگوی وزارت خارجه ایران تأکید کرده که حفظ دستاوردهای هستهای در داخل خاک کشور خط قرمز قطعی است.
ادعاهای ترامپ و واکنش ایران
انتقال اورانیوم غنیشده ایران به آمریکا بخشی از اظهارات اخیر رئیسجمهور آمریکا بوده که از «بازیافت» و انتقال این مواد با «سرعت مناسب» و حتی استفاده از ماشینآلات سنگین سخن گفته است. گزارش آکسیوس نیز از مذاکره بر سر طرح سهصفحهای خبر میدهد که در آن آمریکا پیشنهاد آزادسازی حدود ۲۰ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده ایران را در مقابل واگذاری یا رقیقسازی ذخایر اورانیوم غنیشده (حدود ۲۰۰۰ کیلوگرم، شامل ۴۵۰ کیلوگرم با غنای ۶۰ درصد) مطرح کرده است.
اما ایران این ادعاها را «انجامنشدنی» و بخشی از «واقعیتهای موازی» خوانده است. اسماعيل بقايي، سخنگوی وزارت خارجه، تأکید کرده: «انتقال اورانیوم غنیشده به آمریکا هرگز گزینهای روی میز نبوده و نخواهد بود.»
براى اطلاعات بيشتر :
اورانیوم غنیشده در ایران؛ گرانترین ماده جهان و باری سنگین بر دوش مردم
ابعاد فنی و استراتژیک مسئله
انتقال اورانیوم غنیشده ایران به آمریکا در صورت وقوع، به معنای چشمپوشی از یکی از مهمترین اهرمهای چانهزنی جمهوری اسلامی خواهد بود. آژانس بینالمللی انرژی اتمی پیشتر گزارش داده بود که ایران پیش از درگیریها، بیش از ۴۵۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای نزدیک به ۶۰ درصد در اختیار داشته که فاصله کمی تا سطح تسلیحاتی دارد. پیشنهادهایی مانند انتقال به کشور ثالث (مانند چین) یا رقیقسازی تحت نظارت بینالمللی نیز مطرح شده، اما تهران تاکنون هیچیک را تأیید نکرده است.
انتقال اورانیوم غنیشده ایران به آمریکا فعلاً بیش از آنکه یک توافق قطعی باشد، ابزاری برای فشار رسانهای و دیپلماتیک به نظر میرسد. رژیم جمهوری اسلامی که در موقعیت ضعف پس از درگیریهای اخیر قرار دارد، تلاش میکند با تکذیبهای رسمی، تصویر «مقاومت» را حفظ کند، در حالی که گزارشها از پیشرفتهایی در مذاکرات غیرمستقیم حکایت دارد.
در نهایت، سرنوشت این ذخایر نه تنها به نتیجه مذاکرات، بلکه به توازن قوا در میدان و میز بستگی خواهد داشت. هر امتیازی در این زمینه، میتواند پیامدهای بلندمدتی برای برنامه هستهای و امنیت ملی ایران داشته باشد.