فهرست مطالب
بازداشت در ایران دیگر یک استثنا نیست بلكه یک سیاست است. هر سال، هزاران نفر از دانشجو تا پرستار، از روزنامهنگار تا معلم بازنشسته، بدون هیچ حکم قضایی شفافی پشت میلههای زندان در ایران ناپدید میشوند. بر اساس گزارش سازمان عفو بینالملل، جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۳ بیش از ۱۲ اعدام سیاسی انجام داده و شمار معترضان بازداشتی از مرز ۲۰٫۰۰۰ نفر گذشته است.
آمار کلیدی:
- بیش از ۲۰٬۰۰۰ نفر در جریان اعتراضات ۱۴۰۱ بازداشت شدند (هیومن رایتس واچ)
- ۵۳۷ روزنامهنگار از سال ۱۳۸۸ تاکنون زندانی شدهاند (کمیته حمایت از روزنامهنگاران)
- ایران رتبه دوم جهان در زندانی کردن روزنامهنگاران را دارد
- ۴۰٪ از بازداشتشدگان در سال اول بدون وکیل ماندند
چرا مردم در ایران بازداشت میشوند؟
دلایل بازداشت در ایران اغلب مبهم و قابل تفسیرند. رایجترین اتهامات عبارتند از «اقدام علیه امنیت ملی»، «توهین به مقدسات»، و «همکاری با رسانههای بیگانه». این اتهامات چنان گستردهاند که هر صدایی را میتوان با آنها خاموش کرد. دستگیری فعالان محیطزیستی، حقوقدانان، و اقلیتهای دینی مانند بهائیان و درویشان گنابادی، نشان میدهد که هیچ گروهی از گزند این ماشین در امان نیست.
زندانهای در ایران: ابزار ترس از بازداشت در ايران
زندان در ایران تنها مکانی برای تنبیه نیست بلکه ابزاری است برای خاموش کردن جامعه. اوین، رجاییشهر، و قزلحصار از معروفترین مراکزی هستند که گزارشهای متعددی از شکنجه و انفرادیهای طولانی از آنها منتشر شده. بر اساس دادههای حقوق بشر ایران (نروژ)، در سال ۱۴۰۱ دستکم ۵۰۰ زندانی در سلولهای انفرادی نگهداری شدند.
براى اطلاعات بيشتر :
جنگ ایران آمریکا اسرائیل؛ روایت بحران در سایه
صدایی که نمیتوان خاموش کرد
علیرغم موج گسترده بازداشت در ایران، مقاومت خاموش نشده است. ایرانیان مهاجر در سراسر جهان و فعالان داخل کشور، با وجود فشارهای روزافزون، همچنان پیام را منتقل میکنند.
نامهایی که نباید فراموش شوند: نیلوفر حامدی و الهه محمدی، دو روزنامهنگاری که مرگ مهسا امینی را پوشش دادند و بلافاصله بازداشت شدند . هر دو با اتهام «همکاری با دولتهای متخاصم» روبرو شدند. کیانوش سنجری، مدون و فعال مدنی، بارها زندانی شد و دورههای طولانی انفرادی را تحمل کرد. محمد مساعد، روزنامهنگار اقتصادی، پس از انتشار گزارشهایی درباره فساد دولتی بازداشت شد. سپیده قلیان، فعال کارگری و نویسنده، چندین بار به زندان اوین منتقل شد و از شکنجه سخن گفت.
اینها تنها چند نام از هزاران نفرند. آگاهی از دستگیری فعالان و مستندسازی دقیق آن، نه یک انتخاب، بلکه یک وظیفه است . زیرا هر نامی که ثبت میشود، یک سلاح در برابر فراموشی است و اولین گام برای پاسخگو کردن حکومت.
