فهرست مطالب
آتشسوزیهای جنگ و قربانیان آن موضوعی نیست که تنها با گزارشهای سازمان ملل یا تصاویر ماهوارهای قابل توصیف باشد. بر اساس منابعی به آنها استناد کرده است، از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ و همزمان با آغاز عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، افزون بر تأسیسات هستهای و نظامی، مراکز درمانی، پالایشگاهها و مجتمعهای مسکونی نیز آسیب دیدند. در این روایت، بیمارستانهای خاتمالانبیا و گاندی در تهران از جمله اهداف اعلامشده هستند و همچنین ادعا شده که نیروی هوایی اسرائیل طی ۲۴ ساعت بیش از ۱۲۰۰ بمب به کار برده است. قربانیان این حملات شمارش میشوند، اما بسیاری از مصدومان سوختگی و افرادی که دچار آسیبهای دائمی ناشی از آتشسوزیهای جنگی شدهاند، سالها در آمارهای رسمی بازتاب نمییابند.
آتش جنگ؛ ویرانگرتر از انفجار
آتشسوزیهای جنگ و قربانیان آن در جنگ ایران، آمریکا و اسرائیل در سال ۲۰۲۶ را میتوان در دو سطح بررسی کرد؛ نخست تخریب زیرساختها و سپس پیامدهای انسانی.
بر اساس این روایت، پس از آغاز عملیات نظامی، تأسیسات هستهای نطنز و چندین مرکز صنعتی هدف حمله قرار گرفتند. همزمان، حملات سایبری نیز موجب اختلال گسترده اینترنت شد؛ بهگونهای که بیش از ۶۰ ساعت، سطح اتصال به حدود یک درصد وضعیت عادی کاهش یافت.
آتشسوزی در یک مجتمع پتروشیمی یا تأسیسات هستهای با حریق یک ساختمان مسکونی تفاوت اساسی دارد؛ چنین حوادثی میتوانند گازهای سمی و آلایندههایی تولید کنند که آثار آنها تا سالها بر سلامت انسان و محیط زیست باقی بماند. در چنین شرایطی، قربانیان تنها کسانی نیستند که در روز نخست جان میبازند، بلکه افرادی هستند که سالها بعد با پیامدهای آن زندگی میکنند.
قربانیان سوختگی؛ طولانیترین زخم جنگ
در میان آتشسوزیهای جنگ و قربانیان آن، مجروحان سوختگی جایگاه ویژهای دارند. سوختگیهای عمیق درجه سه و چهار که بر اثر انفجارها یا مواد آتشزا ایجاد میشوند، به درمانهای طولانیمدت و مراقبت تخصصی نیاز دارند.
در کشوری که نظام درمانی آن با محدودیت منابع و فشار ناشی از جنگ روبهرو باشد، افزایش شمار بیماران سوختگی میتواند ظرفیت مراکز درمانی را بهشدت تحت تأثیر قرار دهد. در این میان، خطر عفونت، نارسایی اندامها و عوارض طولانیمدت، تهدیدی جدی برای جان مجروحان محسوب میشود.
همزمان، گزارشها از حملات متقابل به برخی پایگاهها و تأسیسات نفتی و نیز وقوع آتشسوزی در مراکز صنعتی منطقه حکایت دارند. هر آتشسوزی در چنین تأسیساتی، علاوه بر خسارت اقتصادی، میتواند پیامدهای زیستمحیطی و بهداشتی گستردهای به همراه داشته باشد.
تنگه هرمز و بحران کشتیرانی
پیش از آغاز جنگ، بهطور میانگین روزانه حدود ۱۱۰ کشتی از تنگه هرمز عبور میکردند. اما بر اساس دادههای منتشرشده از MarineTraffic، در مقطعی این تعداد به کمتر از ۲۴ کشتی در شبانهروز کاهش یافت؛ یعنی افتی بیش از ۷۸ درصد.
همچنین گزارش شده است که بیش از ۱۱ هزار ملوان در منطقه گرفتار شدهاند و برنامههایی برای تخلیه آنان در دستور کار قرار گرفته است.
این آمار نشان میدهد که آتشسوزیهای جنگ و قربانیان آن تنها به میدان نبرد محدود نمیشود؛ بسیاری از کارگران، ملوانان و غیرنظامیان، بدون حضور مستقیم در جنگ، تحت تأثیر پیامدهای آن قرار میگیرند
براى اطلاعات بيشتر:
بیانیه ۱۳۴ فعال ایرانی، پایان جمهوری اسلامی را رقم میزند
چه کسی بهای سنگینتر را میپردازد؟
آتشسوزیهای جنگ و قربانیان آن با پایان آتشبس پایان نمییابد. در حالی که مذاکرات سیاسی درباره آینده بحران و مسائل هستهای ادامه دارد، بسیاری از قربانیان همچنان با پیامدهای جسمی، روانی و اقتصادی جنگ دستوپنجه نرم میکنند.
در چنین شرایطی، بازسازی ساختمانها و زیرساختها ممکن است با صرف هزینه امکانپذیر باشد، اما درمان آسیبهای ناشی از سوختگیهای شدید، آلودگیهای زیستمحیطی و صدمات روانی، سالها زمان میبرد.
آتشسوزیهای جنگ و قربانیان آن تنها با شمارش کشتهها قابل ارزیابی نیست. ساختمانهای ویرانشده را میتوان دوباره ساخت، اما ریهای که گازهای سمی را استنشاق کرده یا پوستی که در آتش سوخته است، هرگز به وضعیت پیشین بازنمیگردد. کودکی که خانه خود را در شعلههای جنگ از دست داده، بیش از هر چیز به امنیت و آرامش نیاز دارد. در جنگها، اعداد تنها آغاز روایت هستند؛ اما زخمها، طولانیترین فصل این داستان باقی میمانند.
