فهرست مطالب
با فرارسیدن لحظه دقیق اعتدال بهاری، میلیونها ایرانی در سراسر کشور به استقبال سال نو میروند و آیینهای کهن خود را زنده نگه میدارند. طبق گزارشهای یونسکو و سازمان ملل متحد درباره نوروز به عنوان میراث فرهنگی ناملموس بشریت، بیش از ۳۰۰ میلیون نفر در جهان این مناسبت را گرامی میدارند که بخش بزرگی از آنها در ایران هستند. نوروز در ایران ۱۴۰۵ امسال با وجود شرایط سخت، همچنان مهمترین مظاهر فرهنگی و هویتی ملت را به نمایش میگذارد.
خانهتکانی؛ نماد پاکسازی و آغاز تازه
یکی از برجستهترین رسوم پیش از نوروز در ایران ۱۴۰۵ ، خانهتکانی یا «خانه تکانی» است که معمولاً چند هفته قبل آغاز میشود. خانوادهها خانه را از نو تمیز میکنند، فرشها را میشویند و وسایل را مرتب میکنند. این رسم که ریشه در باور به دور کردن نحسی سال گذشته دارد، طبق برخی برآوردها در بیش از ۹۰ درصد خانوارهای ایرانی انجام میشود و به نوعی منشأ «بهار تمیز کردن» در فرهنگهای دیگر شناخته شده است.
براى اطلاعات بيشتر:
جشن عید فطر در ایران پس از جنگ، نماد مقاومت مردم
سفره هفتسین؛ قلب تپنده جشن نوروز در ایران ۱۴۰۵
مرکز اصلی جشن، سفره هفتسین است که هفت مورد با حرف «سین» روی آن چیده میشود: سبزه (نماد رویش)، سیر (سلامتی)، سیب (زیبایی)، سنجد (عشق)، سماق (صبحگاه)، سرکه (پختگی) و سماق یا شیرینی (فراوانی). طبق گزارشهای فرهنگی، تقریباً همه خانوادههای ایرانی این سفره را میچینند و اغلب آینه، شمع، قرآن یا کتاب شعر، ماهی قرمز و تخممرغ رنگی هم به آن اضافه میکنند. این سفره نماد امید به سالی پربار است.
چهارشنبهسوری؛ آخرین چهارشنبه سال
آیین آتشبازی چهارشنبهسوری، که آخرین چهارشنبه قبل از نوروز در ایران ۱۴۰۵ برگزار میشود، با پریدن از روی آتش و گفتن «زردی من از تو، سرخی تو از من» همراه است. این رسم برای دفع بلا و انتقال انرژی مثبت انجام میشود و هرچند در سالهای اخیر به دلیل محدودیتها کمرنگتر شده، همچنان در بسیاری از محلهها زنده است.
دید و بازدید و سیزدهبهدر
پس از تحویل سال، دید و بازدید فامیلی آغاز میشود و عیدی دادن به کودکان رواج دارد. جشن در روز سیزدهم با بیرونرفتن به طبیعت (سیزدهبهدر) و انداختن سبزه به آب به پایان میرسد. این روز که طبق آمار رسمی تعطیل است، فرصتی برای پیوند دوباره با طبیعت به شمار میرود.
نوروز در ایران ۱۴۰۵ با وجود همه فشارها، همچنان نماد مقاومت فرهنگی و امید به فردایی بهتر است؛ آیینی که قرنها دوام آورده و امسال هم با همان اصالت ادامه دارد.