فهرست مطالب
تأمین مالی ایران برای شبهنظامیان دیگر رازی نیست که در راهروهای اطلاعاتی زمزمه شود بلکه به اعترافی رسمی از زبان بالاترین مقام امنیت داخلی آمریکا تبدیل شده است. وزیر کشور آمریکا در آوریل ۲۰۲۶ فاش کرد که تهران درآمدهای نفتیاش را صرف تأمین مالی حداقل ۲۴ گروه مسلح کرده که در چهار قاره پراکندهاند از خاورمیانه تا آمریکای لاتین و آفریقا.
وقتی چاههای نفت به صندوقهای جنگ تبدیل میشوند
بر اساس آنچه سایت ایران اینترنشنال از وزیر کشور آمریکا داگ برگم نقل کرده، جمهوری اسلامی هرگز به معنای متعارف یک دولت نبوده بلکه یک منظومه امنیتی است که یک میدان نفتی را اداره میکند.
جملهاش در سادگیاش برهنه بود: «ما یک سازمان تروریستی داریم که صاحب یک میدان نفتی است.»
این توصیف صرفاً بلاغت سیاسی نیست. ارقام خود گویاست:
- ۲۴ گروه مسلح که مستقیم یا غیرمستقیم از درآمدهای نفت ایران تأمین مالی میشوند
- این گروهها در حداقل ۷ کشور تنها در منطقه خاورمیانه پراکندهاند
- ایران با وجود تحریمها، بر اساس تخمینهای سال ۲۰۲۴، روزانه حدود ۱.۵ میلیون بشکه صادر میکند
- هزینهکرد برای بازوهای خارجی طبق برآورد مراکز پژوهشی آمریکایی سالانه از ۱۶ میلیارد دلار فراتر میرود
محاصره دوگانه و تأمین مالی ایران برای شبهنظامیان
تأمین مالی ایران برای شبهنظامیان بدون یک زیرساخت مالی موازی که سپاه پاسداران طی دههها با مهارت بنا کرده، ممکن نبود. مسئله فقط حوالههای بانکی یا شبکههای صرافی در بیروت و دمشق نیست. ماجرا عمیقتر است: یک منظومه اقتصادی یکپارچه که سپاه پاسداران بر آن سلطه دارد و شامل بخشهای نفت و گاز، ساختوساز، مخابرات و واردات میشود.
براى اطلاعات بيشتر :
ترور مجتبی خامنهای.. سه سناریو و نه چهارمی
برگم صراحتاً گفت واشینگتن در پی یک «محاصره اقتصادی» است که با فشار نظامی همراه باشد و هدف اعلامشده این است: قطع رگ تأمین مالی این شبکه، پیش از هر گفتگویی درباره توافقهای دیپلماتیک.
کشورهایی در چنگال نیابتیها از تأمین مالی ایران برای شبهنظامیان
تأمین مالی ایران برای شبهنظامیان تنها ابزار جنگ نساخته بلکه دولتهایی درون دولتها پدید آورده است:
لبنان: جایی که حزبالله از نظر تسلیح و تأمین مالی از ارتش رسمی پیشی گرفته. برآوردهای سازمان ملل نشان میدهد تهران در فاصله سالهای ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۳ سالانه بین ۷۰۰ میلیون تا یک میلیارد دلار به خزانه حزبالله سرازیر کرده است.
یمن: حوثیها — یا انصارالله — خطوط کشتیرانی بینالمللی در دریای سرخ را با موشکها و پهپادهایی که در صنعا ساخته نمیشوند به اهرم فشار تبدیل کردهاند.
عراق: گروههای حشد شعبی وابسته به تهران اکنون دارای بودجههای مستقل، پایگاههای آموزشی و شبکههای نفوذ اقتصادی هستند.
سوریا: علیرغم سقوط رژیم، ایران تا آخرین لحظه صدها میلیون دلار برای حمایت از شبهنظامیان وفادارش پمپاژ کرد.
نفت سلاح است… نه ثروت
تناقض دردناکی که ایرانیان داخل کشور با آن زندگی میکنند این است: در حالی که نفتشان صادر میشود تا جنگهای نیابتی در چهار کشور عربی تأمین مالی شود، بر اساس گزارشهای مرکز آمار ایران در سال ۲۰۲۴، بیش از ۶۰ درصد خانوارهای ایرانی از فقر چندبُعدی رنج میبرند. حداقل دستمزد فرسنگها پایینتر از خط رسمی فقر است در حالی که پول به بیروت، صنعا و بغداد سرازیر میشود.
دقیقاً این همان چیزی است که وزیر کشور آمریکا مدنظر داشت وقتی از کاربرد کلمه «ایران» سر باز زد و خواست چیزها را با نام واقعیشان بنامیم: نه دولتی که منابعش را بد مدیریت میکند بلکه دستگاهی امنیتی که از یک کشور بهتمامی بهعنوان سوخت پروژه توسعهطلبانهاش بهره میبرد.
محاصره و آنچه پس از آن میآید
تأمین مالی ایران برای شبهنظامیان اکنون در برابر فشار فزاینده آمریکا قرار دارد هرچند تجربه تاریخی از اتکای صرف به تحریمها بهعنوان ابزار تغییر رفتار هشدار میدهد. ایران از سال ۱۹۷۹ در برابر تحریمهای سنگین مقاومت کرده و از حمایت وکلایش دست نکشیده، بلکه برعکس زیر فشار شبکهاش را گسترش داده.
اما امروز تصویر متفاوت است: شکست نظامی حزبالله در لبنان، افول نفوذ در سوریه، تضعیف توان حوثیها، و فشار اقتصادی انباشته داخلی همه این متغیرها برای اولین بار پس از دههها تصویری از دستگاهی را ترسیم میکنند که نهتنها از بیرون محاصره است، بلکه از درون هم آب میرود.
