فهرست مطالب
بازار ارز در ایران شاهد افزایش قیمت دلار در ایران به سطحی بیسابقه بوده است؛ بهطوری که نرخ دلار در بازار آزاد از مرز ۱۵۰ هزار تومان عبور کرده است. این رکورد تاریخی نهتنها نشانهای از فروپاشی تدریجی پول ملی است، بلکه تصویری روشن از عمق بحران اقتصادی و بیاعتمادی عمومی به سیاستهای حاکم ارائه میدهد؛ بحرانی که دیگر نمیتوان آن را با آمارهای دستکاریشده پنهان کرد.
اعداد هشداردهنده؛ اقتصاد در سراشیبی تند
در روز ۷ بهمن ۱۴۰۴، افزایش قیمت دلار در ایران شتابی کمسابقه گرفت و نرخ آن به بیش از ۱۵۰ هزار تومان در بازار آزاد رسید. این در حالی است که تنها یک روز قبل، دلار حدود ۱۴۵ هزار تومان معامله میشد و در میانه دیماه نیز در محدوده ۱۴۷ هزار تومان قرار داشت. چنین جهشی در بازهای کوتاه، بیانگر خروج کنترل از دست سیاستگذاران پولی است.
همزمان با افزایش قیمت دلار در ایران، سایر شاخصهای اقتصادی نیز دچار شوک شدند:
- قیمت سکه امامی به حدود ۱۸۲ میلیون تومان رسید؛ عددی که نشان میدهد سرمایههای خرد و کلان با شتاب از ریال فاصله میگیرند.
- شاخص کل بورس تهران در یک روز معاملاتی با سقوطی کمسابقه، بیش از ۱۲۰ هزار واحد کاهش یافت؛ نشانهای روشن از فرار سرمایه و بیاعتمادی فعالان اقتصادی.
ریشههای بحران؛ فراتر از یک نوسان ساده
بررسیهای مستقل نشان میدهد افزایش قیمت دلار در ایران نتیجه مجموعهای از عوامل ساختاری است، نه یک نوسان مقطعی. کاهش ذخایر ارزی، سیاستهای ناپایدار پولی، کسری بودجه مزمن و نبود چشمانداز روشن سیاسی، همگی دست به دست هم دادهاند تا دلار به پناهگاه اصلی سرمایهها تبدیل شود.
در چنین شرایطی، هر پیام یا تصمیم متناقض از سوی نهادهای اقتصادی، عملاً به سوخت تازهای برای افزایش قیمت دلار در ایران بدل میشود و بازار را بیش از پیش ملتهب میکند.
براى اطلاعات بيشتر :
قیمت میوه در ایران در سه سال گذشته و تأثیر تورم
فشار مستقیم بر زندگی مردم
پیامدهای افزایش قیمت دلار در ایران مستقیماً بر سفره خانوارها سنگینی میکند. دادههای رسمی نشان میدهد نرخ تورم سالانه در ماههای اخیر از ۶۰ درصد عبور کرده و قیمت بسیاری از اقلام اساسی طی یک سال گذشته دو تا سه برابر شده است.
- هزینه مواد غذایی، مسکن و خدمات درمانی با سرعتی فراتر از رشد دستمزدها افزایش یافته است.
- قدرت خرید طبقه متوسط بهشدت کاهش یافته و بخش بزرگی از جامعه به زیر خط فقر رانده شده است.
- تقاضا برای نگهداری ارز خارجی و خروج سرمایه از سیستم بانکی رسمی افزایش یافته است.
در این فضا، افزایش قیمت دلار در ایران دیگر یک خبر اقتصادی نیست، بلکه به عامل اصلی ناامنی معیشتی تبدیل شده است.
پیامدهای اجتماعی و سیاسی
تجربه سالهای گذشته نشان میدهد که افزایش قیمت دلار در ایران همواره با افزایش نارضایتی اجتماعی همراه بوده است. جهشهای ناگهانی قیمت ارز، بهطور مستقیم به موجهای اعتراضی دامن زده و شکاف میان جامعه و حاکمیت را عمیقتر کرده است.
بسیاری از شهروندان معتقدند آنچه امروز در بازار ارز رخ میدهد، نه نتیجه فشارهای خارجی، بلکه محصول سالها سوءمدیریت، فساد ساختاری و بیتوجهی به واقعیتهای اقتصادی است.
در نهایت، افزایش قیمت دلار در ایران تنها عددی در تابلوی صرافیها نیست؛ این عدد، بازتابی از فروپاشی اعتماد عمومی و هشدار جدی نسبت به آیندهای ناپایدار است.
