فهرست مطالب
در بحبوحه گسترش فزاینده اعتراضات در ایران در سال ۲۰۲۶ که از دسامبر ۲۰۲۵ آغاز شد، جمهوری اسلامی با بدترین چالش سیاسی و اقتصادی خود در دهههای اخیر روبهرو است. این وضعیت همزمان با تشدید سرکوبهای امنیتی، تهدیدات نظامی آشکار علیه ایالات متحده و اسرائیل، و قطعی سراسری اینترنت رخ داده است؛ اقدامی که به گفته کارشناسان حوزه فناوری دیجیتال، روزانه حدود ۳۷ میلیون دلار به اقتصاد کشور خسارت وارد میکند.
اعتراضات در ایران در سال ۲۰۲۶؛ از اقتصادی تا سیاسی
اعتراضات در ايران در سال ۲۰۲۶ در ۲۸ دسامبر ۲۰۲۵ و در واکنش به افزایش شدید تورم و سقوط ارزش پول ملی (ریال) آغاز شد. اما این اعتراضات بهسرعت از مطالبات معیشتی فراتر رفت و به جنبشی گسترده علیه حاکمیت مذهبی در تهران تبدیل شد؛ جنبشی که به بیش از ۳۰ شهر کشور، از تهران تا استانهایی چون رشت، اصفهان و شیراز، گسترش یافت.
با گذشت زمان، شعارها نیز تغییر کرد و از مطالبات اقتصادی به خواست سرنگونی نظام و آزادی سیاسی رسید؛ از جمله شعارهایی مانند:
«این نبرد نهایی است… پهلوی بازمیگردد.»
سرکوب رژیم و کشتارهای جمعی
گزارشهای مستقل حاکی از آن است که نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی در جریان اعتراضات در ايران در سال ۲۰۲۶ از نیروی مرگبار علیه معترضان استفاده کردهاند. بنا بر شهادت شاهدان عینی و گزارش منابع حقوق بشری، در اوایل ژانویه ۲۰۲۶ کشتاری گسترده در رشت رخ داد که شمار قربانیان آن بین ۳۹۲ تا بیش از ۳۰۰۰ نفر برآورد شده است.
در فردیس (استان البرز) نیز دهها معترض در جریان تلاش نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی برای سرکوب جنبش مدنی، جان خود را از دست دادند؛ جنبشی که از روزهای نخست اعتراضات فعال بود.
این آمارها بهاحتمال زیاد بهدلیل محدودیت شدید دسترسی به اطلاعات و قطعی سراسری اینترنت ــ که از ۸ ژانویه ۲۰۲۶ اعمال شده و تا امروز ادامه دارد ــ همچنان رو به افزایش است.
قطع اینترنت و تأثیر آن بر جامعه و اقتصاد
در اقدامی که تحلیلگران آن را تلاشی هدفمند برای سرکوب گردش آزاد اطلاعات توصیف میکنند، اینترنت از ۸ ژانویه ۲۰۲۶ در سراسر ایران قطع شد. این اقدام باعث اختلال جدی در ارتباطات مدنی و مسدود شدن بخش عمدهای از پلتفرمهای دیجیتال برای شهروندان شد.
بر اساس دادههای متخصصان نظارت بر ارتباطات دیجیتال، هزینه این قطعی بهتنهایی روزانه بین ۳۵ تا ۳۷ میلیون دلار برآورد میشود.
این تصمیم نهتنها مانع انتقال واقعیتهای میدانی شد، بلکه بحران اقتصادی موجود را نیز تشدید کرد؛ بهویژه در شرایطی که نرخ تورم رو به افزایش و ارزش پول ملی در حال سقوط است.
تهدیدات خارجی در سایه بحران داخلی
در همین فضا، مشاور فرمانده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی حسين دقيقي در گفتوگویی با یک روزنامه ایرانی اعلام کرد که هرگونه اقدام نظامی آمریکا علیه جمهوری اسلامی، محدود به منطقه نخواهد ماند و تأکید کرد که اسرائیل نخستین هدف در هرگونه تشدید نظامی خواهد بود.
براى اطلاعات بيشتر :
اسماعیل کوثری عضو مجلس ایران:برای سرکوب از سلاح استفاده کردیم
اعتراضات در ایران در سال ۲۰۲۶ اگرچه با مطالبات اقتصادی و اجتماعی آغاز شد، اما بهسرعت ماهیتی سیاسی و ساختارشکنانه به خود گرفت. ملتی که سالها چون آتشفشانی خاموش زیر فشار زیسته بود، اکنون به نقطه انفجار رسیده است.
امروز، جهان بیش از هر زمان دیگری تفاوت میان کشورهایی که به مشروعیت، حاکمیت و جان شهروندان خود احترام میگذارند و نظامهایی که سرمایه بقای خود را از جان جوانانشان تأمین میکنند، بهروشنی مشاهده میکند.
