فهرست مطالب
معلولیت جوانان ایران رقمی است که دولت ترجیح میدهد در گزارشهای رسمیاش دفن شود. چه کسانی؟ میلیونها جوان که یا با معلولیت به دنیا آمدند یا سیستم شکستهای آنها را معلول کرد. چه اتفاقی؟ انباشت بحرانهای بهداشتی، ژنتیکی و تصادفاتی که پاسخی برایشان نیست. کجا؟ از سیستان تا تهران. چه زمانی؟ همین حالا، در ۱۴۰۵، وقتی جنگ موج جدیدی از معلولیت اضافه کرده. مرکز آمار ایران، سازمان بهزیستی و گزارشهای سازمان بهداشت جهانی سه منبعیاند که اگر کنار هم بگذاری، تصویری میسازند که هیچ مسئولی حاضر به توضیحش نیست.
عدد اصلی که دولت دوست ندارد بشنود
بر اساس آخرین دادههای مرکز آمار ایران، حدود ۱۰.۵ میلیون نفر معادل ۱۲.۵ درصد جمعیت کشور نوعی معلولیت دارند. از این تعداد، ۳.۲ میلیون نفر در گروه سنی ۱۵ تا ۳۴ سالاند. یعنی تقریباً یک نفر از هر هشت جوان ایرانی با معلولیت زندگی میکند. سازمان بهداشت جهانی تخمین میزند نرخ واقعی در کشورهایی با سیستم ثبت ضعیف، ۲۰ تا ۳۰ درصد بیشتر از آمار رسمی است.
براى اطلاعات بيشتر :
نرخ بازداشتها در ایران ۲۰۲۶؛ حکومتی که از مردمش میترسد
سه ریشه که کسی دربارهشان حرف نمیزند
معلولیت جوانان ایران از یک دلیل نیامده:
ازدواج فامیلی — در استانهایی مثل سیستان و کردستان نرخ آن به ۴۰ تا ۵۰ درصد میرسد و احتمال بیماری ژنتیکی را ۴ برابر میکند. ۳۵ درصد معلولیتهای ذهنی کودکان ایران ریشه ژنتیکی دارند.
تصادفات جادهای — سالانه ۱۷,۰۰۰ کشته و به ازای هر کشته ۳ تا ۴ معلول دائمی؛ یعنی سالانه ۶۰,۰۰۰ نفر به جمعیت معلولان اضافه میشوند — اکثراً جوان.
آلودگی صنعتی — استانهای نفتخیز مثل خوزستان نرخ ناهنجاریهای مادرزادی ۲ برابر میانگین ملی دارند.
حمایت دولتی: وعده روی کاغذ، خلأ در واقعیت
معلولیت جوانان ایران در سیستمی افتاده که توان نگهداریاش را ندارد. مستمری ماهانه سازمان بهزیستی برای معلولان زیر ۳ میلیون تومان است در اقتصادی که خط فقر از ۱۵ میلیون گذشته. ۶۸ درصد معلولان ایرانی هیچ شغلی ندارند. و ۴۰ درصد از خانوادههای دارای عضو معلول زیر خط فقر مطلق زندگی میکنند.
معلولیت در ایران، تنها یک بیماری نیست
معلولیت جوانان ایران نتیجه بدشانسی نیست، نتیجه دههها سیاستگذاری غلط است. جادههایی که ایمن نشدند، ازدواجهایی که مشاوره ژنتیک نگرفتند، کارخانههایی که آلودگیشان کنترل نشد، و بودجههای رفاهی که به جای معلولان، صرف پروژههای نمایشی شد.
وقتی دولتی نمیتواند از آسیبپذیرترین شهروندانش مراقبت کند دیگر چه چیزی برای توجیه خودش دارد؟
