فهرست مطالب
حمله اسرائیل به ایران میتواند تعادل بازار جهانی انرژی را برهم بزند، بهویژه اگر زیرساختهای حیاتی صادرات نفت هدف قرار گیرند.
حمله اسرائیل به ایران و صادرات نفت
اقتصاد ایران وابستگی قابلتوجهی به صادرات نفت دارد و بخش عمدهای از این صادرات از طریق جزیره خارک انجام میشود. بیش از ۹۰ درصد نفت ایران از این پایانه راهبردی به بازارهای جهانی منتقل میشود. در شرایطی که حمله اسرائیل به ایران شدت بگیرد، زیرساختهای خارک میتوانند در معرض تهدید مستقیم قرار گیرند.
بر اساس دادههای موجود، صادرات نفت ایران در شرایط تحریم بین ۱.۵ تا ۱.۷ میلیون بشکه در روز برآورد میشود. همچنین ظرفیت ذخیرهسازی این پایانه حدود ۳۰ میلیون بشکه است. هرگونه اختلال در این منطقه میتواند بخش بزرگی از صادرات را متوقف کند.
پایانه جایگزین جاسک در دریای عمان که در سالهای اخیر توسعه یافته، ظرفیت محدودی دارد و تنها میتواند بخشی از صادرات را پوشش دهد. بنابراین، در صورت تشدید حمله اسرائیل به ایران، امکان جبران سریع این اختلال وجود نخواهد داشت.
مطالعه بيشتر : حمله زمینی به ایران پرسشهایی درباره پاسخ تهران ایجاد کرد
حمله اسرائیل به ایران و قیمت نفت
بازار جهانی نفت به شدت نسبت به شوکهای عرضه حساس است. تجربههای تاریخی نشان دادهاند که حمله به زیرساختهای انرژی میتواند قیمتها را بهسرعت افزایش دهد. در سال ۲۰۱۹، حمله به تأسیسات آرامکوی عربستان باعث افزایش حدود ۱۵ درصدی قیمت نفت شد.
همچنین در جریان جنگ خلیج فارس در سال ۱۹۹۰، قیمت نفت بیش از دو برابر شد. انقلاب ایران در سال ۱۹۷۹ نیز یکی از بزرگترین شوکهای قیمتی را در تاریخ بازار نفت ایجاد کرد. این نمونهها نشان میدهد که در شرایط حمله اسرائیل به ایران، بازار میتواند واکنش شدیدی نشان دهد.
در حال حاضر که قیمت نفت در محدوده ۹۰ تا ۱۲۰ دلار قرار دارد، حذف بخشی از صادرات ایران میتواند قیمتها را به بازه ۱۰۰ تا ۱۵۰ دلار برساند. هرچند استفاده از ذخایر استراتژیک ممکن است بخشی از این فشار را کاهش دهد، اما نوسانات بازار همچنان بالا خواهد بود.
مطالعه بيشتر : احتمال کشته شدن مجتبی خامنهای: آیا رهبر جدید ناپدید شده است؟
حمله اسرائیل به ایران و اقتصاد جهانی
پیامدهای حمله اسرائیل به ایران تنها به بازار انرژی محدود نمیشود، بلکه اقتصاد جهانی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. افزایش قیمت نفت به معنای بالا رفتن هزینههای تولید و حملونقل در بسیاری از صنایع است که میتواند به افزایش تورم جهانی منجر شود.
کشورهای واردکننده انرژی، بهویژه در اروپا و آسیا، بیشترین آسیب را از این وضعیت خواهند دید. افزایش هزینه واردات انرژی میتواند رشد اقتصادی این کشورها را کاهش داده و کسری حساب جاری آنها را افزایش دهد.
مطالعه بيشتر : سرکوب الکترونیکی در ایران بیوقفه تشدید میشود
در مقابل، برخی کشورهای صادرکننده نفت ممکن است در کوتاهمدت از افزایش قیمتها سود ببرند، اما ظرفیت مازاد تولید آنها برای جبران کامل کاهش عرضه ایران محدود است. بنابراین، ادامه حمله اسرائیل به ایران میتواند بیثباتی بیشتری را به اقتصاد جهانی تحمیل کند.
